ยูโกะ (Mai Fukagawa) ไปใช้ชีวิตอยู่โตเกียวครับ แล้วเธอก็กลับมายังเมืองบ้านเกิดเพราะยายของเธอ (Hideko Hara) เสียชีวิต
แล้วพออยู่ในเมืองไปสักพัก อิจิโร่ โฮชิโนะ (Kengo Kôra) เพื่อนของยูโกะที่ทำงานอยู่ศาลากลางก็มาเสนองานให้เธอไปถ่ายรูปหน้าศพให้กับคนชรา เพราะอิจิโร่พบว่าส่วนใหญ่รูปหน้าศพของคนชราที่เสียชีวิตนั้นมักจะเป็นรูปที่ไม่ชัดหรือไม่ก็ไม่สวย – อย่างในงานยายของยูโกะก็เข้าข่ายนั้น – ดังนั้นหากมีการถ่ายรูปอย่างตั้งใจ แบบนั้นจะได้รูปหน้าศพที่สวยงามกว่า
แล้วก็กลายเป็นว่างานนี้ได้ทำให้ยูโกะพบเจอกับคนมากมาย รวมถึงได้เรียนรู้และเข้าใจปมที่อยู่ในใจตนเองเสมอมาอีกด้วย
ไม่ต้องบอกก็คงรู้นะครับ ว่าหนังเรื่องนี้เรียกน้ำตาผมได้อย่างแน่นอน ฟังแค่พล็อตก็รู้แล้วว่าเดี๋ยวมันต้องมีเหตุซึ้งๆ อยู่ในหนังแน่ แล้วมันก็เป็นแบบนั้นจริงๆ ครับ หนังทำเอาผมน้ำตาไหลหลายฉากเลย
แต่ขณะเดียวกันถ้าว่ากันตามความรู้สึกแล้ว หนังทำได้ดีก็จริงครับ แต่ผมก็รู้สึกว่าหลายอย่างมันยังไม่สุด หรือบางช่วงบางตอนจังหวะของมันก็ยังดีได้อีก เลยทำให้ความชอบที่ผมมีต่อหนังเรื่องนี้ไม่ถึงระดับชอบมากๆ แต่กระนั้นเท่าที่มันเป็นนี่ก็ทำให้ผมรู้สึกรักหนังเรื่องนี้ในระดับหนึ่งแล้วล่ะครับ
ผมชอบแนวคิดของหนังนะครับ อันนี้ต้องขอชม Naoto Kumazawa ที่เป็นผู้ประพันธ์นิยายต้นฉบับ แล้วก็ยังรับหน้าที่กำกับด้วย ในแง่ของตัวเรื่องผมว่าน่าสนใจ เอาแค่เรื่องการถ่ายรูปหน้าศพนี่ก็ต้องถือว่าช่างคิดมากๆ มันคือการสะท้อนประเด็นปัญหาของผู้สูงวัยที่บางท่านก็ต้องอยู่เพียงลำพัง แล้วรู้สึกว้าเหว่ ก่อนที่จะต้องจากไปอย่างเงียบๆ ผมว่าหนังเรื่องนี้ก็เป็นการกระตุ้นให้เราหันมาสนใจพวกท่านกันมากขึ้นน่ะครับ
สำหรับผมแล้ว ผมสนใจเรื่องของผู้สูงวัยมานานแล้วครับ เพราะผมมองว่าชีวิตของแต่ละคนย่อมมีเรื่องราว และเรื่องราวเหล่านั้นมีความน่าค้นหาไม่มากก็น้อย การที่เราได้ฟังเรื่องราวชีวิตของพวกท่าน นั่นเท่ากับเราได้รับรู้ประสบการณ์ของคนรุ่นก่อนซึ่งจริงๆ มันคือสิ่งล้ำค่านะครับ เราสามารถเรียนรู้อะไรได้หลายอย่างจากพวกท่าน ยิ่งบางเรื่องนี่อาจทำให้เราสามารถนำมาใช้แก้ปัญหาของตัวเองได้เลยด้วยซ้ำ
และสำหรับพวกท่านแล้ว การที่ได้บอกเล่าเรื่องราวให้พวกเราฟัง นอกจากเป็นการระบายอารมณ์ความรู้สึกและผ่อนคลายความเหงาแล้ว มันยังทำให้ท่านรู้สึกว่าตนเองยังมีคุณค่า ยังมีความหมาย กล่าวคือการที่เรารับฟังเรื่องราวของคนสูงวัยนั้น มันเกิดประโยชน์ต่อทั้งเราและผู้สูงวัย ผมมองว่ามันเป็นเรื่องที่มีแต่ได้กับได้ครับ
โครงสร้างของหนังผมมองว่าแบ่งออกเป็น 2 ส่วน ส่วนแรกคือเรื่องของยูโกะกับเหล่าคนชราที่เธอไปถ่ายรูปให้ ซึ่งผมชอบเรื่องในพาร์ตนี้ครับ เพราะคนชราแต่ละท่านก็จะมีเรื่องราว หรือบางครั้งพวกท่านก็แสดงความรักความเอ็นดูต่อยูโกะ ผมมองว่ามันเป็นภาพที่น่ารักนะ ยิ่งตอนนี้ยูโกะไม่เหลือใคร (เพราะเธอมีแค่ยายคนเดียวเท่านั้น) การที่เธอได้แสดงความใส่ใจต่อคนชราทั้งหลายแล้วเธอได้รับความรักและการยอมรับตอบกลับมา มันทำให้ผมอมยิ้มน่ะครับ บอกเลยว่าผมรู้สึกดีใจแทนยูโกะอยู่ไม่น้อยเหมือนกันที่เธอได้มาทำหน้าที่ตรงนี้แล้วก็ได้พบเรื่องดีๆ
และนักแสดงผู้สูงวัยแต่ละท่านก็แสดงได้ดีด้วยล่ะครับ โดยเฉพาะ Kazuko Yoshiyuki ที่รับบทคุณคาซูโกะ คนชรารายแรกที่ยูโกะถ่ายรูปให้ บทนี้ถือว่าสร้างความน่ารักให้กับเรื่องราวได้อย่างดี แล้วก็แน่นอนล่ะที่บทนี้จะต้องมีฉากที่เรียกน้ำตาเรา ซึ่งผมก็จะไม่สปอยล์น่ะนะครับว่าเรื่องของเธอจะเป็นอย่างไรในท้ายสุด แต่บอกได้เลยว่าผมรักตัวละครนี้จัง
ผมชอบตอนที่เธอให้กำลังยูโกะน่ะครับ ตอนที่ยูโกะสงสัยว่าการที่ตนเองไปใช้ชีวิตที่โตเกียวแล้วปล่อยให้ยายอยู่คนเดียวนั้นมันผิดไหม? แล้วเอาจริงๆ เธอก็ไปไม่รอดในโตเกียวด้วย นั่นเท่ากับเธอล้มเหลวไหม? แล้วคุณคาซูโกะก็รีบให้กำลังใจยูโกะทันทีว่า “คุณยายน่ะต้องอยากให้เธอลองไปท้าทายตัวเอง การท้าทายตัวเองสำคัญกว่าการประสบความสำเร็จเป็นไหนๆ นะ”
ในทางหนึ่งมันคือการให้กำลังใจครับ และขณะเดียวกันมันก็มีแง่คิดที่น่าสนใจอยู่ในนั้น นั่นก็คือคนเรามักยึดติดตีค่าการกระทำของตนเองอยู่แค่ “ประสบความสำเร็จหรือไม่?” ซึ่งการประสบความสำเร็จมันก็ดีครับ แต่มันไม่ใช่ทุกสิ่งทุกอย่าง – บางครั้งแม้เราจะทำอะไรแล้วล้มเหลว นั่นก็ไม่ได้แปลว่าชีวิตสิ้นสุด มันอาจเป็นเพียงการจบเรื่องหนึ่งเพื่อไปเริ่มต้นใหม่ในอีกเรื่องหนึ่ง

และเราก็ต้องท้าทายตัวเองกันบ้างครับ มันเหมือนเราเล่นเกมน่ะ มันจะสนุกอะไรหากเกมนั้นมีแค่ด่านเดียวให้เราเล่นวนไปเรื่อยๆ – ถ้าเราอยากเก่งขึ้น อยากรู้ว่าตัวเองจะไปได้ไกลแค่ไหน เราต้องกล้าเล่นด่านที่มันยากขึ้น ยากขึ้น ยากขึ้น เราอาจแพ้แต่ก็ไม่ได้แปลว่าเราจะแพ้ตลอด – หากเราไม่ยอมแพ้และเดินหน้าท้าทายตัวเองต่อไป พัฒนาตัวเองต่อไปเรื่อยๆ เราอาจต้องประหลาดใจเมื่อวันหนึ่งเราไปถึงด่านสุดท้ายของเกม แล้วพบว่าเรานั้นเก่งขึ้นกว่าตอนเล่นด่านแรกมากขนาดไหน
คนสูงวัยหลายท่านจะเข้าใจอะไรแบบนี้ดีครับ ยิ่งท่านผ่านอะไรมามากก็จะยิ่งตระหนักถึงคุณค่าและพลังที่มีอยู่ในตนเอง
เนื้อเรื่องอีกส่วนของเรื่องความรักระหว่างยูโกะกับอิจิโร ซึ่งเราก็รู้กันแต่ต้นน่ะนะครับว่าสองคนนี้ต้องลงเอยกันสักทางแหละ มันคืออะไรที่ลงสูตรอยู่แล้ว ซึ่งสำหรับพาร์ตนี้ผมว่าก็โอเคครับ ดูได้เรื่อยๆ แต่ก็ยังไม่เด่นมากนัก ทำให้ส่วนตัวแล้วผมค่อนข้างจะเทใจไปชอบพาร์ตเรื่องของผู้สูงวัยมากกว่า
ส่วนฉากที่ชอบในเรื่องก็มีหลายฉากเลยครับ ที่ชอบมากก็คือฉากที่ยูโกะดูออกว่าภาพของภรรยาที่จากไปของตัวละครหนึ่งนั้นซ่อนความหมายใดไว้ในภาพ ฉากนี้น้ำตาไหลพรากเลยผม อีกฉากก็ตอนจัดนิทรรศการในตอนท้ายที่น้ำตาไหลด้วยความตื้นต้นครับ ตื้นตันทั้งในสิ่งที่ยูโกะทำ ตื้นตันทั้งเรื่องราวระหว่างทาง และตื้นตันกับภาพของเหล่าผู้สูงวัยที่แต่ละท่านก็จะมีสตอรี่อยู่ในภาพเหล่านั้น
เป็นหนังที่ให้พลังบวกกับผมได้เยอะเอาเรื่องครับ และน้ำตาที่ไหลแต่ละรอบนั้น ผมบอกได้เลยว่ายิ่งไหลยิ่งได้พลังบวก เพราะมันไม่ได้ไหลจากความเศร้า แต่มันไหลจากความอิ่มเอม ความซาบซึ้ง ความยินดี – ใครอยากน้ำตาไหลด้วยเหตุผลเหล่านี้ ก็ควรดูหนังเรื่องนี้สักครั้งนะครับ
อ้อ มีอีกประเด็นที่ผมอยากพูดถึง แต่มันสปอยล์เต็มเปา เอาเป็นว่าไม่อยากทราบก็อย่าอ่านนะครับ
===== สปอยล์ครับ =====
ในหนังจะมีอีกประเด็นหนึ่งที่น่าสนใจ นั่นคือ บางครั้งการยึดติดกับความจริงมากไปก็ทำให้ใจเป็นทุกข์ อย่างตอนที่ผู้สูงวัยคนหนึ่งอยากถ่ายรูปตอนตัวเองทำขนมมันจูที่ร้านๆ หนึ่ง โดยใครๆ ก็เข้าใจว่าคงเพราะเขาเคยทำงานที่นั่นก็เลยอยากถ่ายไว้เป็นความทรงจำ แต่พอสืบไปสืบมาปรากฏว่าเขาไม่เคยทำงานร้านขนมสักหน่อย จนตอนแรกยูโกะก็จะไม่ถ่ายให้ เพราะยึดติดกับความจริงที่ว่า คุณลุงคนนั้นไม่เคยทำงานที่นั่น และมองว่ามันคือการโกหก
แต่เมื่อเวลาผ่านไป เมื่อยูโกะได้พบเจอกับหลายเรื่องราวที่มันสอนเธอว่า บางครั้งการยึดกับความจริงมากเกินไป ก็คือการพันธนาการตัวเองไว้กับเรื่องนั้น และบางครั้งความทรงจำในใจคนก็อาจไม่ใช่ความจริง แต่มันคือสิ่งที่เขาเลือกที่จะจำ (ไม่ว่าจะโดยรู้ตัวหรือไม่ก็ตาม) เธอจึงยอมผ่อนตัวเอง และถ่ายรูปให้คุณลุงคนนั้น
แล้วหนังก็เฉลยให้เราเข้าใจว่าทำไมยูโกะถึงยึดติดกับความจริงและเกลียดการโกหก นั่นเพราะยายของเธอนั้นมักเล่าเรื่องที่แม่ของเธอ (ที่ทิ้งเธอไป) ว่าชอบพาเธอเดินขึ้นบันไดไปพร้อมกับร้องเพลงให้เธอฟัง แต่พอหลายปีผ่านไปพอคุณยายเล่าเรื่องนี้เป็นว่า คุณแม่เธอชอบมาเธอเดินขึ้นบันไดพร้อมสวดมนต์ขอพร
เมื่อเรื่องเล่าไม่ตรงกันแบบนี้เธอเลยมองว่าคุณยายโกหก และเมื่อคุณยายบอกว่าแม่ของเธอจะมาหาในสักวัน แต่เธอก็ไม่ได้เจอแม่สักที เธอเลยยิ่งโกรธคุณยาย อันเป็นเหตุผลหนึ่งที่ทำให้เธอไม่กลับมาหาคุณยายอีก จนกระทั่งท่านสิ้นลม
แล้วเมื่อเธอผ่านเรื่องทั้งหลาย จนคลายใจและเข้าใจเกี่ยวกับ “การยึดติดกับความจริง” และเริ่มเข้าใจการทำงานของความทรงจำ (ที่บางครั้งสิ่งที่จำได้ก็อาจไม่ใช่เรื่องจริงทั้งหมด) เธอจึงย้อนคิดถึงเรื่องนี้อีกครั้ง แล้วเธอก็พบความจริงในคำโกหกของคุณยาย ในแบบที่เธอคาดไม่ถึง (ผมก็คาดไม่ถึง)
นั่นคือคุณยายโกหกเธอจริงๆ ครับ เรื่องที่บอกว่าแม่เธอพาเธอเดินขึ้นบันไดโดยร้องเพลงหรือสวดมนต์ขอพรน่ะ คุณยายโกหกจริงๆ นั่นแหละ
เพราะผู้หญิงที่พาเธอขึ้นบันไดน่ะ คือคุณยายครับ… เป็นคุณยายตลอดมา
ว่าง่ายๆ คือแม่ของยูโกะอาจจะทิ้งเธอไปตั้งแต่ต้น แต่คุณยายพยายามโกหกเพื่อถนอมใจหลานว่า แม่จากยูโกะไปเมื่อตอน 4 ขวบ จากไปด้วยความจำเป็น และสักวันเธอคงจะกลับมา และเพื่อให้ยูโกะมีความทรงจำทีดีกับแม่ คุณยายเลยโกหกอีกว่าแม่ชอบอุ้มยูโกะขึ้นบันไดแล้วทำนั่นทำนี่ ทั้งที่จริงๆ คนๆ นั้น คือคุณยาย ไม่ใช่คนอื่นเลย…
คุณยายอาจไม่พูดความจริง แต่อีกหนึ่งความจริงก็คือ เธออยู่เคียงข้างหลานมาตลอด เลี้ยงดูจนเติบใหญ่ และไม่เคยต่อว่าหลานเมื่อหลานโกรธเธอ แล้วจากไปอยู่เมืองใหญ่
ท่ามกลางคำโกหกที่ยูโกะปักใจ มันพรางตาเธอจากความจริงอีกอย่างที่ว่า… ยายคนนี้รักหลานที่สุด
ประเด็นนี้สามารถสื่อถึงคำว่า “โกหกสีขาว” ได้อย่างชัดเจนครับ และอีกสิ่งที่ชัดเจนก็คือ น้ำตาผมไหลอีกรอบก็ตอนนี้นี่แหละ
===== หมดสปอยล์ครับ =====
โดยสรุปแล้ว หนังถือว่าควรค่าแก่การรับชมครับ พาร์ตของผู้สูงวัยผมว่าทำได้ดี หลายฉากพาซึ้ง อาจไม่ถึงขั้นสุดยอด บางฉากก็ยังดีได้อีก แต่โดยรวมผมว่าอยู่ในข่ายประทับใจ ส่วนพาร์ตรักกุ๊กกิ๊ก็อาจยังไม่ค่อยเท่าไหร่ แต่อย่างน้อยดาราก็แสดงกันดีน่ะครับ มันเลยพอผ่านไปได้ แต่ใจก็ยอมรับนะว่าถ้าหนังเน้นพาร์ตผู้สูงวัยแบบเต็มที่ไปเลย หนังอาจกลมกล่อมกว่านี้ก็ได้
สองดาวกับสามส่วนสี่ดวงครับ
(7.5/10)
ชื่ออื่นๆ
Omoide shashin
Categories: Movie Reviews, Drama, Feel-Good Movies, Inspirational Movies, Japanese Movies, Recommended Movies















